Haõy tìm ñoïc

Caùc soá ñaõ ra

Tuaàn Baùo

Nguyeät San

Khoa hoïc & Kyõ thuaät

Tinh Khoân Nhaân taïo

Taøi lieäu In aán

 
Tin Hoïc haøng Thaùng
Soá  27 -  October, 1999

Caùc hình thöùc Thöông maõi treân Internet (Phaàn 1)
Thöông maõiï Ñieän töû laø gì?
Phaàn ñoâng chuùng ta khi bghe noùi ñeán Thöông maõi Ñieän töû (E-Commerce) thöôøng nghó ñeán vieäc mua nhu yeáu phaåm qua Internet, nhö mua saùch taïi Amazon.com , hay mua hoa taïi www.1800Flower.com. Thöïc ra ñaây chæ laø moät phaàn cuûa nhöõng dòch vuï maø E-Commerce coù theå thöïc hieän ñöôïc. Noùi chung baát cöù nhöõng dòch vuï naøo coù lieân quan ñeán mua baùn giöõa doanh thöông vaø caù nhaân (Business-Individual) ñeàu coù theå hoaøn thaønh bôûi Thöông maõi Ñieän thöû, thí duï mua baùn coå phieáu (stocks) hay traùi phieáu (bond) nhö online stock and bond transaction, hay mua vaø taûi xuoáng nhu lieäu maø khoâng phaûi thaân haønh ra tieäm. Tuy nhieân quan troïng hôn caû cuûa Thöông maõi Ñieän töû laø dòch vuï giöõa doanh thöông vaø doanh thöông (business-to-business) vaø keá ñoù laø dòch vuï giöõa doanh thöông vaø chính quyeàn (business-to-government). Theo nghieân cöùu cuûa Forrester Research, thöông maõi ñieän töû seõ taêng töø 43 tæ myõ kim (1998) leân hôn 1.3 ngaøn tæ (trillion) myõ kim (2003)
Moät caùch toång quaùt, Thöông maõi Ñieän töû laø taát caû nhöõng toå chöùc hay dòch vuï lieân quan ñeán vieäc trao tieàn,  saûn phaåm vaø dòch vuï giöõa moïi thaønh phaàn qua heä thoáng truyeàn thoâng Internet.
AÛnh höôûng cuûa Thöông maõi Ñieän töû ñoái vôùi sinh hoaït cuûa chuùng ta nhö theá naøo?
Thöông maõi Ñieän töû quan troïng nhö theá naøo vaø aûnh höôûng cuûa noù trong ñôøi soáng cuûa chuùng ta ñeán möùc ñoä naøo? Tröôùc khi traû lôøi cho hai caâu hoûi treân, chuùng ta haõy xeùt ñeán aûnh höôûng cuûa Internet ñoái vôùi ñôøi soáng cuûa chuùng ta.
Hieäu naêng cuûa neàn Kinh teá Môùi
Baèng caùch noái haøng traêm trieäu maùy ñieän toaùn vôùi nhau thaønh lieân maïng, Internet ñaõ ñaåy maïnh kinh teá theá giôùi, ñaëc bieät laø taïi Hoa kyø. Haøng ngaøn  coâng ty ñaõ tieát giaûm ñöôïc treân traêm tæ myõ kim nhôø hôïp lyù hoùa coâng taùc vaø ñôn daûn hoùa thuû tuïc. 
Thoáng keâ cuûa chính phuû khoâng noùi leân ñöôïc thaønh quaû cuûa phöông tieän truyeàn thoâng naøy, nhöng caùc nhaø kinh teá töøng theo doûi tính chaát töông ñoàng cuûa kinh teá Hoa kyø vaø söï phaùt trieãn cuûa Internet trong 99 thaùng qua, ñaõ nhaát trí xaùc nhaän laø: Caûi thieän veà naêng suaát cuûa kyõ ngheä saûn xuaát vaø dòch vuï taïi Hoa kyø phaàn lôùn nhôø vaøo nhöõng sinh hoaït lieân quan ñeán Internet nhö  email vaø thöông maõi ñieän töû.

Ñaàu trang

Toåáng Giaùm ñoác Hoái ñoaùi Hoa kyø Alan Greenspan tuyeân boá laø tin hoïc ñaõ laø “chieác ñuûa thaàn” giuùp cho neàn kinh teá Hoa kyø phaùt trieãn toät ñoä trong 5 naêm qua maø khoâng taïo ra naïn laïm phaùt.
Paul David, Kinh teá gia thuoäc ñaïi hoïc Stanford, California, ñaõ so saùnh Internet vôùi ñieän naêng: Ñieän naêng tuy ñöôïc phaùt minh vaøo naêm 1881 nhöng chæ ñöôïc duøng cho thaép saùng, phaûi ñôïi ñeán thaäp nieân 20 cuûa theá kyõ 20 khi maø naêng löôïng naøy ñöôïc duøng cho ñoäng cô ñieän, con ngöôøi môùi nhaän chaân ñöôïc laø ñieän naêng thöïc söï goùp phaàn caûi thieän ñôøi soáng.
Cuõng vôùi luaän lyù treân, Internet tuy ñöôïc hình thaønh töø thaäp nieân 60, nhöng phaûi 25 naêm sau chuùng ta môùi chöùng kieán ñöôïc nhöõng ñoùng goùp cöïc kyø quan troïng cuûa noù trong vaên minh nhaân loaïi.
  • Coâng ty IBM ñaõ duøng Internet laø phöông tieän ñeå thöïc hieän heä thoáng töï ñoäng giaûi ñaùp 14 trieäu thaéc maéc cuûa khaùch haøng, nhôø ñoù tieát giaûm ñöôïc hôn 300 trieäu myõ kim. 
  • Coâng ty Cisco thöïc hieän heä thoáng baùo caùo töï ñoäng qua Internet: chæ vôùi 2 nhaân vieân, heä thoáng naøy ñaõ giaûi quyeát treân 15 ngaøn baùo caùo moãi thaùng, keát quaû laø tieát giaûm chi phí chæ coøn 5 myõ kim thay vì 50 cho moãi baùo caùo tröôùc ñaây.
  • Coâng ty Dell, moãi ngaøy baùn maùy ñieän toaùn treân Internet vôùi trò giaù treân 15 trieäu myõ kim maø khoâng phaûi toàn tröõ phuï tuøng vaø saûn phaåm, nhôø hôïp lyù hoùa saûn xuaát. Keát quaû laø caét giaûm ñöôïc chi phí saûn xuaát. Keå töø naêm 2000, Dell seõ saûn xuaát maùy ñieän toaùn töø Texas Hoa kyø thay vì phaûi nhôø Ñaøi loan.
  • Yahoo.com coù maët haàu nhö khaép nôi treân theá giôùi. Khaùc vôùi 3 coâng ty treân Yahoo chæ laø moät trang web vôùi chöông trình tìm kieám ñeå höôùng daãn ngöôøi söû duïng tìm ñeán thoâng tin muoán coù. Thoâng tin naøy coù theå laø kieán thöùc, saûn phaåm hay dòch vuï.
Ñaàu trang
Kinh teá Internet
Haøng ngaøy chuùng ta ñaõ nghe noùi raát nhieàu veà Internet: caùc tieán boä, söï ích lôïi vaø nhöõng ñoùng goùp cuûa noù vaøo ñôøi soáng, nhöng chuùng ta chöa coù moät soá lieäu chính xaùc naøo noùi leân söï quan troïng naøy. 
Theo baùo caùo môùi nhaát cuûa cuoäc nghieân cöùu  do ñaïi hoïc Texas thöïc hieän vôùi söï baûo trôï cuûa coâng ty Cisco:
  • Trong naêm 1998 Internet ñaõ ñem laïi gaàn 301 tæ myõ kim cho kinh teá Hoa kyø. Internet ñaõ xoùa nhoøa bieân giôùi cuûa nhaø cung caáp vaø ngöôøi söû duïng. Chính phöông tieän truyeàn thoâng naøy ñaõ taïo ra nhöõng dòch vuï thöông maõi môùi vaø hoaøn chænh nhöõng phöông thöùc cuõ. Ngaøy nay khi noùi ñeán tin hoïc chuùng ta ñöông nhieân ngaàm hieåu ñoù laø Internet. Nhieàu cô sôû thöông maõi, ñieån hình laø Egghead, ñaõ ñoùng cöõa toaøn boä caùc cô sôû thöông maõi trong hieän thöïc (taïi caùc thaønh phoá) ñeå môû tieäm treân Internet. 
  • Soá thöông vuï moãi ngaøy cuûa coâng ty Dell treân Internet hôn 15 trieäu myõ kim. Nhòp ñoä tham döï vaøo neàn kinh teá nhò phaân ngoaøi söùc töôûng töôïng, cöù moãi giaây (second) coù theâm 6 ngöôøi môùi gia nhaäp ñoäi nguû naøy. Taïi Hoa kyø hieän coù hôn 80 trieäu ngöôøi thgöôøng xuyeân lieân keát vôùi maïng Internet.
  • Dòch vuï giöõa Doanh thöông vôùi Doanh thöông  (Business-to-Business) seõ gia taêng hôn 30 laàn trong 5 naêm, töø 48 tæ myõ kim naêm 1998 leân 1.3 ngaøn tæ (trillion) myõ kim trong naêm 2003. Chí rieâng trong dòch vuï cung caáp maùy ñieän toaùn, saùch, CD, quaàn aùo vaø moät soá gia duïng khaùc, giôùi tieâu thuï ñaõ söû duïng hôn 8 tæ myõ kim. Ñeå caùc baïn coù moät yù nieäm veà nhöõng con soá naøy, haõy so saùnh vôùi ngaân saùch vaø thöông vuï cuûa Vieät nam trong naêm 1998: Ngaân saùch 5.6 tæ myõ kim, Xuaát caûng 7.1 tæ, Nhaäp caûng 11.1 tæ. (taøi lieäu trích töø CIA Book).
  • Nhôø coù Internet maø coâng ty Boeing ñaõ tieát kieäm haøng traêm trieäu myõ kim chæ rieâng vôùi dòch vuï hôïp lyù hoùa heä thoáng ñieàu haønh cô phaän vaø baûo trì phi cô. Caùc coâng ty haøng khoâng ñaõ giaûm chi phí thöïc hieän moãi veù maùy bay töø 8 ñoâ la xuoáng coøn 1 ñoâ la nhôø söû duïng phöông tieän truyeàn thoâng taân kyø naøy.
Kinh teá Internet ñaõ taïo ra nieàm tin vaø giaù trò cuûa con ngöôøi, ñaëc bieät laø nhöõng ngöôøi laøm coâng taùc tin hoïc ngaøy nay ñaõ coù moät choã ñöùng voâ cuøng quan troïng trong söï hình thaønh, ñieàu haønh vaø baûo trì cô quan, xí nghieäp. Giôùi chöùc kinh teá Hoa kyø ñaõ coâng nhieân xaùc nhaän Internet laø ñoäng cô chính laøm giaûm naïn laïm phaùt. Tính ñeán ngaøy thöù saùu, June 18, trò giaù coå phaàn cuûa coâng ty cung caáp dòch vuï Internet AOL (American Online) treân thò tröôøng chöùng khoaùn laø 114 tæ myõ kim, lôùn hôn trò giaù cuûa toaøn theå caùc coâng ty Time Warner Inc. (chuû nhaân cuûa heä thoáng truyeàn hình CNN), Tim Mirror Corp., The New York Times Co. vaø The Washington Post.
Ngaøy nay kieán thöùc trôû thaønh moät saûn phaåm quan troïng nhaát. Tröôùc ñaây caùc coâng ty cung caáp nhu yeáu phaåm, nhö Coca-Cola, Nescafeù, McDonald laø nhöõng coâng ty ñöôïc moïi ngöôøi bieát ñeán. Giôø ñaây teân cuûa caùc coâng ty kyõ thuaät cao (High Tech firm) ñang ñöôïc xeáp vaøo haøng nhöõng coâng ty noåi tieáng nhaát theá giôùi: Coca-Cola (1), Microsoft (2), IBM (3),  Intel (7), AT&T (9), Nokia (11) , Hewlett-Packard (14), Ericsson (17), Sony (18), Dell ( 26), America Online (35), Yahoo! (53), Amazon.com (57)
Tin hoïc ñaõ laøm thay ñoåi loái soáng, phöông phaùp hoïc, caùch laøm vieäc vaø sinh hoaït thöông maõi cuûa chuùng ta. Caùch ñaây hôn 6 naêm chæ coù 50 trang web treân toaøn theá giôùi, hieän nay ñaõ coù treân 6 trieäu trang web vôùi noäi dung baèng caùc ngoân ngöõ ñang söû duïng treân ñòa caàu naøy. 
Cöù moãi 100 ngaøy löu löôïng truyeàn thoâng treân Internet taêng gaáp ñoâi, nhu caàu duïng lieäu vaø nhu lieäu gia taêng gaáp boäi khoâng nhöõng taïi Baéc Myõ, chaâu AÂu maø caû taïi caùc nöôùc taïi Ñoâng Nam AÙ. Keát quaû laø taïo theâm coâng vieäc laøm khaép nôi treân theá giôùi. Anh ngöõ khoâng coøn laø sinh ngöõ ñoäc chieám thò tröôøng Internet, bôûi vì caùc quoác gia taïi AÂu chaâu vaø AÙ chaâu ñaõ coù nhöõng ñoùng goùp voâ cuøng quan troïng. Trang Webø ña ngoân ngöõ cuøng vôùi chöông trình duyeät khoâng duøng Anh ngöõ ngaøy moät nhieàu. Hieän coù treân 800 trieäu trang Web löu tröõ taïi caùc server khaép nôi treân ñòa caàu.

XEM TIEÁP

  • Caùc hình thöùc Thöông maõi ñieän töû. Baøi 1A
  • Theo böôùc chaân Anh ñi - An toaøn caù nhaân treân Internet. Baøi 2
Ngoaøi ra coøn coù caùc baøi vôû thoâng thöôøng veà Tin hoïc vaø Internet.
  • Giaùo duïc trong theá giôùi ñieän tö. Baøi 3
  • Caùc tin töùc quan troïng veà Tin hoïc trong thaùng. Baøi 4
Leâ Quang Vaên

Ñaàu trang